Je hebt je logo ontworpen, je kleuren gekozen, je lettertypes uitgezocht. Het ziet er goed uit.
▶Inhoudsopgave
Maar hoe zorg je ervoor dat iedereen die met je merk aan de slag gaat, het ook zo gebruikt? Daarvoor heb je een merkstijlgids nodig. En binnen die gids zijn do's en don'ts misschien wel het belangrijkste onderdeel.
Want zonder duidelijke voorbeelden van wat wél en wat niet mag, is je merkstijlgids zo goed als waardeloos.
In dit artikel lees je precies hoe je do's en don'ts opneemt in je merkstijlgids. Niet als een saai lijstje, maar als een krachtig onderdeel dat je merk écht beschermt.
Waarom do's en don'ts zo belangrijk zijn in je merkstijlgids
Een merkstijlgids zonder do's en don'ts is als een handleiding zonder foto's. Je begrijpt er weinig van.
Iemand pakt je gids erbij, ziet de regels, en denkt: "Oké, maar hoe ziet dat er dan in de praktijk uit?"
Do's en don'ts maken het verschil tussen een gids die op een schuif belandt en een gids die daadwerkelijk gebruikt wordt. Ze vertalen abstracte regels naar concrete beelden. En dat is precies wat je wilt.
Stel: je hebt een prachtig minimalistisch logo. Dan wil je niet dat iemand het opeens in neongeel kleurt, uitrekt tot 150%, of er een schaduw en een gradient overheen gooit. Met goede do's en don'ts voorkom je dat soort rampen. Voordat ze gebeuren.
Hoe schrijf je effectieve do's en don'ts voor je merkstijlgids?
1. Begin met de meest voorkomende fouten
Denk niet te lang na over welke fouten je wilt beschermen. Begin met de dingen die je het vaakst tegenkomt.
Of die je het meest dwarszitten. Vaak zijn dat dingen als: Je logo verkeerd kleur geven.
Je lettertype vervangen door iets anders. Je huisstijlkleuren mengen met andere kleuren.
3. Gebruik altijd visuele voorbeelden
Je logo te klein maken of uit verhouding trekken. Je beeldmateriaal combineren met een totaal andere stijl. Schrijf die fouten op. Die worden de basis van je don'ts.
Dit is geen tip, dit is een regel. Do's en don'ts zonder beeld zijn nutteloos.
Toon letterlijk wat er mis mee is. Een screenshot, een mockup, een voor-naamvoorbeeld. Laat zien hoe je logo er correct uitziet naast een versie waar alles mis mee is.
3. Wees specifiek, niet vaag
De beste merkstijlgidsen gebruiken rode kruisen, pijltjes of korte tekstlabels om duidelijk te maken wat er mis is.
Denk aan merken zoals Google of Spotify. Hun merkstijlgidsen staan vol met praktische voorbeelden van do's en don'ts. En precies daarom werken ze zo goed.
"Gebruik je logo niet verkeerd" is een slechte don't. "Gebruik je logo niet in andere kleuren dan de primaire merkleuren (HEX #1A73E8 en #FFFFFF)" is een goede don't. Zie het verschil?
Hoe specifieker je bent, hoe minder ruimte er is voor interpretatie. En hoe minder interpretatie, hoe consistenter je merk overal overheen hetzelfde uitziet.
4. Beperk je tot de essentie
Je hoeft niet elke denkbare fout te documenteeren. Dat wordt overweldigend en niemand leest het nog. Richt je op de 5 tot 10 belangrijkste do's en don'ts per onderwerp.
Meer is zelden nodig. Minder is zelden genoeg.
De grootste fouten bij het opstellen van do's en don'ts
Alleen don'ts opnemen, geen do's
Veel merkstijlgidsen vertellen alleen wat niet mag. Maar als je alleen maar zegt wat iemand niet moet doen, geef je geen richting.
Te veel jargon gebruiken
Altijd combineer een don't met een do. Laat zien wat er mis is, maar laat meteen ook zien hoe het wél moet. Je merkstijlgids wordt niet alleen gelezen door designers.
Ook marketeers, redacteuren, partners en externe bureaus werken ermee. Als je alleen in vakjargon schrijft, sluit je mensen uit.
Geen ruimte laten voor context
Houd de taal simpel en duidelijk. Een goede regel: als je moeder het niet begrijpt, is het te ingewikkeld. Soms is er een goede reden om van de regels af te wijken. Dat hoeft niet per se een probleem te zijn, zolang het wel bewust gebeurd.
Voeg daarom toe wanneer afwijken acceptabel is. Bijvoorbeeld: "In uitzonderlijke gevallen, zoals zwarte achtergronden bij print, mag het monochrome logo worden gebruikt." Zo geef je ruimte zonder controle te verliezen.
Welke onderdelen van je merkstijlgids hebben do's en don'ts nodig?
Niet elk onderdeel heeft evenveel aandacht nodig. Maar deze vijf onderdelen komen bijna altijd aan bod:
Logo-gebruik. Hoe mag je logo worden gebruikt? Welke kleuren, formaten en verhoudingen zijn toegestaan? En welke misbruiken moet je absoluut voorkomen? Kleuren. Welke kleuren horen bij je merk en hoe worden ze correct toegepast?
Denk aan HEX-waarden, RGB, CMYK en Pantone. En laat zien wat er mis is als kleuren worden aangepast of verkeerd gecombineerd.
Typografie. Welke lettertypes gebruik je en wanneer? En welke lettertypes horen er absoluut niet bij je merk?
Beeldtaal. Welke stijl foto's en illustraties passen bij je merk? En welke stijl past er niet? Dit onderdeel wordt vaak vergeten, maar het maakt enorm veel uit voor de uitstraling.
Ruimte en positionering. Hoeveel witruimte moet er minimaal om je logo? Mag je logo in een vakje staan?
Op een drukke achtergrond? Dit soort vragen verdienen duidelijke do's en don'ts.
De kracht van goede do's en don'ts
Een merkstijlgids is geen juridisch document. Het is een communicatiemiddel. En do's en don'ts zijn de plek waar die communicatie het meest tastbaar wordt.
Ze nemen weg wat er mis kan gaan. Ze geven vertrouwen aan iedereen die met je merk werkt.
Goede richtlijnen voor je merkstijlgids beschermen je merk zonder creativiteit te beperken. Ze geven richting, niet beperking.
En dat is precies waar een sterke merkstijlgids om draait. Dus als je duidelijke do's en don'ts nog mist, of als die er wel zijn maar niet scherp genoeg: pak het aan. Je merk verdient beter.