Merkstijlgidsen en designsystemen

Hoe je logo-gebruik vastlegt in je merkstijlgids

Lotte van Dijk Lotte van Dijk
· · 6 min leestijd

Je logo is het gezicht van je merk. Het is het eerste wat mensen zien, het laatste wat ze onthouden, en het enige dat ze herkennen tussen duizenden andere merken. Maar wat gebeurt er als iemand je logo ondersteboven zet, in de verkeerde kleuren gebruikt, of er een randje omheen plaatst?

Inhoudsopgave
  1. Waarom logo-regels in je merkstijlgids essentieel zijn
  2. De minimumruimte rondom je logo
  3. Welke logo-varianten vastleggen
  4. Wat je NOOIT met je logo mag doen
  5. Technische specificaties voor logo-gebruik
  6. Logo-gebruik op verschillende achtergronden
  7. Samenwerking met partners en derden
  8. Je merkstijlgids als levend document

Precies: je merk verliest zijn kracht. Daarom is het vastleggen van logo-gebruik in je merkstijlgids geen luxe — het is een absolute must.

Waarom logo-regels in je merkstijlgids essentieel zijn

Stel je voor: je hebt een prachtig logo laten ontwerpen. Het ziet er perfect uit op je website, je visitekaartjes en je social media.

Maar dan zet een marketeer het logo op een drukke achtergrond, of een partner gebruikt een verouderde versie, of iemand maakt het logo vierkant terwijl het bedoeld is als horizontale versie. Plotseling ziet je merk er inconsistent uit. En inconsistentie is de vijand van herkenbaarheid.

Een merkstijlgids met duidelijke logo-regels voorkomt dit. Het is niet alleen bedoeld voor jezelf — het is een tool voor iedereen die ooit met je logo aan de slag gaat.

Van marketeers tot drukkerijen, van webdesigners tot partners. Iedereen werkt dan vanuit dezelfde basis.

De minimumruimte rondom je logo

Een van de belangrijkste regels in je merkstijlgids is de zogenaamde "clear space" of minimumruimte rondom je logo.

Dit is de vrije ruote die je logo altijd moet hebben, zodat het niet wordt "verstoken" door andere elementen. Vaak wordt deze ruimte gedefinieerd als een percentage van de hoogte of breedte van het logo zelf.

Een veelgebruikte methode is om de hoogte van een bepaald letterteken in het logo — bijvoorbeeld de hoofdletter van de merknaam — als maatstaf te nemen. Die hoogte bepaalt dan de minimale afstand aan alle kanten van het logo. Geen uitzonderingen. Waarom is dit zo belangrijk? Omdat je logo ademruimte nodig heeft.

Zonder voldoende ruimte eromheen wordt het visueel overweldigd en verliest het impact.

Dit geldt voor zowel digitale als print toepassingen.

Welke logo-varianten vastleggen

De meeste merken hebben niet één logo, maar meerdere varianten. En elke variant heeft zijn eigen toepassing.

Primaire en secundaire logo's

In je merkstijlgids beschrijf je precies welke varianten er zijn en wanneer je welke gebruikt. Het primaire logo is je hoofdlogo — de versie die je het meest gebruikt. Het secundaire logo is vaak een aangepaste versie die werkt in situaties waar het primaire logo niet past.

Logo op kleur, wit en zwart

Denk aan een compactere versie voor kleine formaten of een verticale versie naast een horizontale.

Je merkstijlgids moet duidelijk aangeven hoe je logo eruitziet op verschillende achtergronden. Ten minste drie varianten zijn standaard: het logo in volle kleur op een witte achtergrond, het logo in wit op een donkere achtergrond, en het logo in zwart-wit voor situaties waar kleur niet mogelijk is. Sommige merken voegen ook een enkel-kleur variant toe — bijvoorbeeld alleen in je primaire merkkleur.

Favicon en social media profiel

Vergeet niet de kleine formaten. Je favicon — dat kleine icoontje in de browsertab — verdient aandacht.

Vaak werkt een vereenvoudigde versie van je logo het beste hier. Hetzelfde geldt voor social media profielfoto's, waar je logo in een cirkel of kader moet passen.

Wat je NOOIT met je logo mag doen

Dit is misschien wel het meest gelezen onderdeel van elke merkstijlgids. En terecht. Want het is makkelijker om te zeggen wat niet mag, dan om alle mogelijke fouten te voorkomen.

Hierdoor weet iedereen direct waar de grenzen liggen. Door je logo-gebruik zorgvuldig vast te leggen in je merkstijlgids, voorkom je dat er onbedoeld aanpassingen worden gedaan. Denk aan het stretchen of samendrukken van het logo, het roteren, het spiegelen, het toevoegen van schaduwen of effecten, het veranderen van de kleuren, het plaatsen op een drukke of slecht contrastrijke achtergrond, of het toevoegen van eigen elementen zoals randjes of lijnen.

Gebruik altijd visuele voorbeelden bij deze regels. Een "niet doen" afbeelding zegt meer dan tien woorden.

Laat zien hoe het logo er verkeerd uitziet, zodat niemand zich kan verontschuldigen met "dat wist ik niet."

Technische specificaties voor logo-gebruik

Je merkstijlgids moet ook technische details bevatten. Dit is vooral belangrijk voor ontwerpers, drukkerijen en ontwikkelaars die met je logo werken.

Bestandsformaten en resolutie

Geef aan welke bestandsformaten beschikbaar zijn en wanneer je welk formaat gebruikt. Voor print zijn vectorbestanden zoals EPS en PDF de standaard — deze zijn oneindig schaalbaar zonder kwaliteitsverlies.

Voor digitaal gebruik zijn PNG (met transparante achtergrond) en SVG (voor web) het meest geschikt. JPEG is eigenlijk nooit een goede keuze voor logo's, vanwege de compressie en het gebrek aan transparantie. Geef ook richtlijnen voor resolutie. Voor print is minimaal 300 dpi standaard.

Kleurenpalet voor het logo

Voor web zijn 72 dpi voldoende, maar overweeg ook retina-schermen waar je bestanden op dubbele resolutie nodig hebt.

Leg de exacte kleuren van je logo vast in meerdere kleursystemen. Dit betekent dat je voor elke kleur aangeeft wat de waarde is in CMYK (voor print), RGB (voor schermen), HEX (voor web) en indien mogelijk Pantone (voor speciale drukken). Kleuren kunnen namelijk verschillend overkomen op een scherm versus op papier, en zonder exacte waarden loop je het risico op inconsistentie.

Logo-gebruik op verschillende achtergronden

Niet elke achtergrond is geschikt voor je logo. In je merkstijlgids geef je richtlijnen voor gebruik op lichte achtergronden, donkere achtergronden, foto's en patronen. Een veelgemaakte fout is het gebruik van een licht logo op een lichte achtergrond, of een donker logo op een donkere achtergrond.

Het contrast moet altijd voldoende zijn. Sommige merken specificeren een minimum contrastverhouding — bijvoorbeeld dat het logo altijd minstens 40% contrast moet hebben met de achtergrond.

Bij gebruik op foto's is extra aandacht nodig. Een veelgebruikte oplossing is het toevoegen van een semi-transparante overlay over de foto, of het plaatsen van het logo in een vak met een effen achtergrond. Leg in je merkstijlgids vast welke methoden acceptabel zijn.

Samenwerking met partners en derden

Je logo zal niet alleen door jezelf worden gebruikt. Partners, sponsors, retailers en media zullen op een gegeven moment met je logo aan de slag gaan.

Daarom is het belangrijk om in je merkstijlgids ook richtlijnen op te nemen voor externe partijen. Door duidelijke afspraken over logo-gebruik te maken, weet iedereen precies welke versie van het logo beschikbaar is. Sommige merken bieden een specifieke "partner versie" van hun logo aan, die eenvoudiger is en minder varianten bevat.

Dit verkleint de kans op fouten aanzienlijk. Overweeg ook om een co-branding sectie toe te voegen aan je merkstijlgids.

Hierin leg je uit hoe je logo samen met andere logo's moet worden gepositioneerd. Denk aan afstand tussen logo's, grootteverhoudingen en welke combinaties wel en niet zijn toegestaan.

Je merkstijlgids als levend document

Een merkstijlgids is geen document dat je één keer schrijft en vervolgens in een la laat verstoffen.

Merken evolueren, en je merkstijlgids moet meegroeien. Plan om je gids minimaal één keer per jaar te evalueren en waar nodig bij te werken. Zorg ervoor dat je merkstijlgids toegankelijk is voor iedereen die het nodig heeft.

Een PDF die ergens op een server staat en niemand kent, helpt weinig. Overweeg om je merkstijlgids online beschikbaar te stellen, of om een downloadbare versie te delen met nieuwe teamleden en partners vanaf dag één.

Het vastleggen van logo-gebruik in je merkstijlgids is geen bureaucratische oefening. Het is een investering in de consistentie en herkenbaarheid van je merk.

En consistentie is wat bouwt aan vertrouwen. Dus neem de tijd om het goed te doen — je merk zal je bedanken.


Lotte van Dijk
Lotte van Dijk
Expert in Duurzaam Visueel Ontwerp

Lotte helpt merken met een krachtige visuele identiteit en duurzaam design.

Meer over Merkstijlgidsen en designsystemen

Bekijk alle 127 artikelen in deze categorie.

Naar categorie →
Lees volgende
Wat is een merkstijlgids en waarom heeft elk productmerk er één nodig
Lees verder →