Merkstijlgidsen en designsystemen

Het verschil tussen een merkstijlgids en een volledig designsysteem

Lotte van Dijk Lotte van Dijk
· · 4 min leestijd

Je hebt je logo ontworpen, je kleuren gekozen, je lettertypes gekozen. Je merk ziet er goed uit.

Inhoudsopgave
  1. Wat is een merkgids?
  2. Wat is een designsysteem?
  3. Merkgids of designsysteem: welke heb jij nodig?
  4. Conclusie: investeer in wat je merk verdient

Maar hoe zorg je ervoor dat alles consistent blijft als je merk groeit?

Als er mee designers, marketeers of ontwikkelaars aan meewerken? Daar komen twee termen om de hoek kijken: de merkgids en het designsysteem. Ze lijken op elkaar, maar zijn fundamenteel verschillend. En het begrijpen van dat verschil kan je merk echt een boost geven.

Wat is een merkgids?

Een merkgids (ook wel huisstijlgids of brandbook genoemd) is een document dat vastlegt hoe je merk eruitziet en overkomt. Het is eigenlijk het startpunt van elke professionele merkidentiteit. Denk aan een merkgids als het "wie-ben-jan-boek" van je merk.

Het vertelt iedereen die met je merk werkt precies hoe alles moet zijn.

Van je logo tot je toon van spreken. Wat staat er typisch in een merkgids?

  • Logo-gebruik: hoe je logo eruitziet, waar je het mag gebruiken, en belangrijker nog: hoe het niet mag. Minimumgroottes, witruimte, en verboden versies.
  • Kleurenpalet: je primaire en secundaire kleuren, met exacte kwaarden zoals HEX, RGB, CMYK en Pantone.
  • Typografie: welke lettertypes je gebruikt, voor welke doeleinden, en hoe hiërarchie werkt (H1, H2, bodytekst).
  • Beeldtaal: stijl van fotografie, illustraties, iconen en andere visuele elementen.
  • Tone of voice: hoe je merk spreekt. Formeel, informeel, vriendelijk, zakelijk?

Een merkgids is essentieel. Zonder een merkgids loop je het risico dat je merk overal anders uitziet. En dat is precies wat je wilt voorkomen.

Wat is een designsysteem?

Nu wordt het interessanter. Een designsysteem is meer dan een merkgids. Veel meer.

Waar een merkgids vooral visueel en communicatief is, gaat een designsysteem dieper. Het is een complete toolkit voor iedereen die producten of ervaringen voor je merk ontwerpt en bouwt. Denk aan een designsysteem als een merkgids die is opgegroeid tot een volledig ecosysteem. Het combineert richtlijnen, componenten, code en documentatie in één geheel.

Wat maakt een designsysteem anders? Merken zoals Google (Material Design), IBM (Carbon), en Atlassian (Atlassian Design System) zijn bekende voorbeelden.

  • Herbruikbare componenten: knoppen, formulieren, navigatie, kaarten, modals, en nog veel meer. Alles is vooraf ontworpen en gedocumenteerd.
  • Code-implementatie: veel designsystemen bevatten daadwerkelijk code (bijvoorbeeld CSS, React-componenten of Swift) zodat ontwikkelaars direct aan de slag kunnen.
  • Ontwerpprincipes: de onderliggende filosofie. Waarom maak je bepaalde ontwerpkeuzes? Denk aan toegankelijkheid, consistentie en gebruiksvriendelijkheid.
  • Patronen en templates: kant-en-klare oplossingen voor veelvoorkomende scenario's, zoals een checkout-flow of een landingspagina.
  • Versiebeheer: designsystemen leven en groeien. Ze worden bijgehouden, net als software.

Maar ook kleinere bedrijven profiteren ervan. Stel je voor: je hebt een team van vijf designers en tien ontwikkelaars.

Waarom is een designsysteem zo krachtig?

Zonder designsysteem ontwerpt elke designer op zijn eigen manier. Elke ontwikkelaar codeert componenten opnieuw. Het resultaat? Inconsistentie, verspilde tijd, en frustratie. Met een designsysteem werkt iedereen met dezelfde bouwstenen. Dat betekent:

  • Snelheid: producten en features gaan sneller van de grond.
  • Consistentie: je merk voelt helemaal hetzelfde aan, of je nu de website, de app of een e-mailtemplate bekijkt.
  • Schaalbaarheid: nieuwe teamleden pakken het sneller op omdat alles gedocumenteerd is.

Merkgids of designsysteem: welke heb jij nodig?

De vraag is niet "welke is beter?" De vraag is: "wat past bij de fase waarin je merk zit?" Beginnend of kleiner merk? Start met een merkgids. Leg je visuele identiteit vast.

Zorg iedereen op dezelfde lijn. Dat is op zichzelf al een enorme stap voorwaarts.

Groeiend merk met meerdere kanalen en een team? Dan wordt een designsysteem steeds waardevoller. Vooral als je digitale producten hebt (apps, websites, platforms) waar meerdere mensen aan werken.

Het mooie is: een designsysteem bouwt voort op je merkgids. De merkgids vormt de basis. Het designsysteem breidt die basis uit met concrete, toepasbare tools.

De relatie tussen beide

Je merkgids zegt: "Dit zijn onze kleuren, onze typografie, onze toon." Het designsysteem zegt: "En dit is hoe je die toepakt in elk component, elk scherm, elk product."

Zonder merkgids heeft een designsysteem geen richting. Zonder designsysteem blijft een merkgids een mooi document dat in een la ligt. Samen vormen ze een krachtig duo.

Conclusie: investeer in wat je merk verdient

Een merkgids is geen luxe. Het is een noodzaak voor elk merk dat serieus wil worden genomen. Een designsysteem is de volgende logische stap zodra je merk groeit en je team groeit.

Of je nu een startup bent of een gevestigd bedrijf: begin met het vastleggen van je identiteit.

En als je merk groeit, zorg dan voor de tools om die identiteit levend te houden. Want een merk dat overal hetzelfde voelt, is een merk dat mensen vertrouwen.


Lotte van Dijk
Lotte van Dijk
Expert in Duurzaam Visueel Ontwerp

Lotte helpt merken met een krachtige visuele identiteit en duurzaam design.

Meer over Merkstijlgidsen en designsystemen

Bekijk alle 127 artikelen in deze categorie.

Naar categorie →
Lees volgende
Wat is een merkstijlgids en waarom heeft elk productmerk er één nodig
Lees verder →