Merkstijlgidsen en designsystemen

Hoe je merkstijlgids bijdraagt aan consistentie op alle kanalen

Lotte van Dijk Lotte van Dijk
· · 6 min leestijd

Stel je voor: je ziet een prachtige advertentie op Instagram. Die herken je meteen.

Inhoudsopgave
  1. Wat is een merkstijlgids eigenlijk precies?
  2. Waarom consistentie op alle kanalen zo belangrijk is
  3. De kernonderdelen van een effectieve merkstijlgids
  4. Hoe zorg je ervoor dat iedereen de merkstijlgids gebruikt?
  5. Van merkstijlgids naar designsysteem
  6. De investering die zichzelf terugverdient

Dan kom je op de website terecht, en voelt het alsof je een ander merk bezoekt. De kleuren zijn anders, de toon is anders, het lettertype klopt niet. Wat gebeurt er dan?

Je vertrouwen zakt door de grond. En dat is precies het probleem dat een goede merkstijlgids voorkomt.

Een merkstijlgids is geen saai document dat in een la verdwijnt. Het is het fundament van hoe jouw merk overal en altijd dezelfde indruk maakt. Of het nu gaat om je website, social media, e-mailmarketing, verpakkingen of zelfs je e-mailhandtekening. Consistentie is geen luxe, het is een noodzaak.

Wat is een merkstijlgids eigenlijk precies?

Een merkstijlgids, ook wel brand guide of style guide genoemd, is een document dat vastlegt hoe jouw merk eruitziet en overkomt. Het bevat afspraken over kleuren, typografie, logo-gebruik, beeldtaal, toon van spreken en soms zelfs hoe je merk zich gedraagt in verschillende situaties.

Denk aan merken als Apple, Spotify of Albert Heijn. Die ken je overal aan, niet alleen aan hun logo, maar aan de hele beleving.

Dat toeval is niet. Dat is het resultaat van een strakke merkstijlgids die overal wordt nageleefd.

Waarom consistentie op alle kanalen zo belangrijk is

Onderzoek van Lucidpress toont aan dat merken die consistent presenteren, gemiddeld 23% meer omzet genereren. Dat is geen klein verschil.

Consistentie bouwt herkenning op, en herkenning bouwt vertrouwen. En vertrouwen is uiteindelijk wat klanten overhaalt om bij jou te kopen in plaats van bij de concurrent. Maar waarom gaat het zo vaak mis?

Simpel: omdat er te veel kanalen zijn en te veel mensen die content maken.

Het probleem van de versnipperde merkbeleving

Zonder duidelijke afspraken gaat iedereen op eigen wijze de merkstijl interpreteren. En voordat je het weet, ziet je Instagram eruit als een ander merk dan je website. Stel je hebt een marketingteam van vijf mensen.

Iedereen maakt content voor een ander kanaal. Zonder merkstijlgids maakt iedereen eigen keuzes over kleuren, fonts en beeldstijl.

Het resultaat is een merkbeleving die niet bij elkaar past. Merken als Nike en Coca-Cola doen het anders.

Die hebben zo'n strakke merkstijlgids dat je hun content herkent zonder eens het logo te zien. Dat is de power van consistentie, en dat begint met een goede merkstijlgids.

De kernonderdelen van een effectieve merkstijlgids

Niet elke merkstijlgids is even sterk. De beste guides bevatten een aantal essentiële onderdelen die samen zorgen voor merkconsistentie op elk kanaal.

1. Kleurpalet met exacte specificaties

Het gaat niet om "een soort blauw" of "een groentje". Een goede merkstijlgids specificeert exacte kleurcodes: HEX-waarden voor digitaal gebruik, CMYK voor print, Pantone-referenties voor productie en RGB voor schermen.

Zo weet iedereen precies welke kleur er bedoeld wordt, ongeacht het kanaal. Denk aan primaire merkleuren, secundaire kleuren en accentkleuren. En belangrijk: ook de verhoudingen waarin deze kleuren worden gebruikt.

2. Typografie en lettertype-afspraken

Sommige merken specificeren bijvoorbeeld dat 60% van de visuele uitstraling uit de primaire kleur bestaat, 30% uit de secundaire kleur en 10% uit accentkleuren. Welke fonts gebruik je voor koppen, tussenkopjes en bodytekst?

En welke fallback-fonts als het primaire lettertype niet beschikbaar is? Een goede merkstijlgids legt dit vast voor zowel digitaal als printgebruik. Ook belangrijk: regelafstand, lettergrootte en hiërarchie. Hoe ziet een H1 eruit op je website versus een H1 in een e-mailnieuwsbrief?

3. Logo-gebruik en minimumgroottes

Zonder afspraken hierover ontstaat er visuele ruis die jouw merk onprofessioneel laat overkomen.

Je logo is het gezicht van je merk. De merkstijlgids bepaalt hoe en waar je logo mag worden gebruikt. Denk aan minimumgroottes, vrije ruimte rondom het logo, welke versies er bestaan (horizontaal, verticaal, icoon) en wat je absoluut niet mag doen.

4. Beeldtaal en fotografiestijl

Veel merken specificeren een minimumgrootte van 24 pixels voor digitaal gebruik en 10 millimeter voor print. Dit zorgt ervoor dat je logo altijd leesbaar en herkenbaar blijft, ongeacht het formaat.

Welke soort foto's passen bij jouw merk? Licht en luchtig, of juist donker en dramatisch? Mensen of geen mensen?

Een goede merkstijlgids geeft richtlijnen voor beeldtaal, inclusief voorbeeldfoto's van wat wél en niet past. Ook belangrijk: filters, kleurcorrectie en beeldverhoudingen.

5. Toon van spreken en communicatiestijl

Merken als Aesop en Kinfolk hebben een zo herkenbare beeldtaal dat je hun content herkent zonder de naam te zien.

Dat is het resultaat van duidelijke afspraken in de merkstijlgids. Zorgen voor visuele consistentie op alle kanalen gaat echter verder dan alleen beeld. Hoe praat je merk? Formeel of informeel? Zakelijk of vriendelijk?

Een goede merkstijlgids omschrijft de toon van spreken en geeft voorbeelden van hoe je merk communiceert in verschillende situaties. Denk aan de verschillende toon die merken als Bol en IKEA aanhouden.

Bol is warm, behulpzaam en toegankelijk. IKEE is speels, slim en Scandinavisch. Die toon is overal consistent, van de website tot de reclames tot de klantenservice.

Hoe zorg je ervoor dat iedereen de merkstijlgids gebruikt?

Een merkstijlgids die niemand gebruikt, is waardeloos. Daarom is het belangrijk om de gids toegankelijk en praktisch te maken.

Maak het een levend document

Geen PDF van 80 pagina's die niemand opent. Maak het een online, doorzoekbaar document dat altijd up-to-date is. Tools zoals Frontify, Zeroheight of zelfs een simpele Notion-pagina kunnen hierbij helpen.

Zorg voor templates en voorbeelden

Geef je team kant-en-klare templates voor social media posts, presentaties, e-mailheaders en documenten.

Investeer in onboarding en training

Hoe makkelijker je het maakt om de merkstijl toe te passen, hoe vaker het ook echt gebeurt. Zorg dat iedereen die aan jouw merk werkt, de merkstijlgids kent. Nieuwe teamleden? Laat ze de gids doornemen. Externe partners? Deel de gids als onderdeel van het intakeproces.

Van merkstijlgids naar designsysteem

Voor grotere merken en organisaties is een merkstijlgids soms niet genoeg. Dan komt het designsysteem om de hoek kijken.

Een designsysteem gaat verder dan alleen visuele richtlijnen. Het bevat ook componenten, patronen en code die ervoor zorgen dat consistentie gebouwd wordt in de basis van elk digitaal product. Denk aan systemen zoals Google Material Design of het designsysteem van IBM.

Die bevatten alles van kleuren en typografie tot volledige UI-componenten die direct geïmplementeerd kunnen worden.

Maar ook voor kleinere merken is het principe hetzelfde: hoe meer je consistentie automatiseert en vastlegt, hoe minder er mis kan gaan.

De investering die zichzelf terugverdient

Een goede merkstijlgids maken kost tijd en geld. Maar de alternatieur is duurder.

Inconsistentie leidt tot verwarring, minder herkenning en uiteindelijk minder vertrouwen. En vertrouwen is de valuta waarmee klanten betalen.

Of je nu een startup bent met drie medewerkers of een groot bedrijf met honderd: investeer in je merkstijlgids. Maak het duidelijk, maak het toegankelijk en zorg dat iedereen het gebruikt. Want consistentie is niet iets dat je één keer opzet. Het is iets dat je elke dag uitvoert.

En dat begint met een merkstijlgids die helder, compleet en praktisch is.

Een gids die niet in een la verdwijnt, maar leeft in elk ontwerp, elke post en elke interactie die jouw merk heeft met de wereld.


Lotte van Dijk
Lotte van Dijk
Expert in Duurzaam Visueel Ontwerp

Lotte helpt merken met een krachtige visuele identiteit en duurzaam design.

Meer over Merkstijlgidsen en designsystemen

Bekijk alle 127 artikelen in deze categorie.

Naar categorie →
Lees volgende
Wat is een merkstijlgids en waarom heeft elk productmerk er één nodig
Lees verder →